Sıx meşəlik ərazidə GNSS siqnalının itməsi

Sahənin yarısı açıq çöl, yarısı sıx meşəlik idi. Hər ikisi təxminən 2 hektar. Açıq hissəni 1 saata bitirdik. Meşəlik hissə isə bütün günü apardı.

Bu qeyd həmin gündən qalıb.

Ağac altında nə baş verir

Yarpaq örtüyü peyk siqnalını zəiflədir və səpələyir. Qəbuledici peykləri tamamilə itirmir — sadəcə onları zəif və qeyri-sabit görür.

Bu, siqnalın tam kəsilməsindən daha pis vəziyyətdir. Siqnal yoxdursa, cihaz bunu deyir və siz alternativ axtarırsınız. Siqnal zəifdirsə, cihaz həll verir, amma həll etibarsız olur.

Ən xoşagəlməz hal isə çoxyollu siqnaldır: eyni peykin siqnalı həm birbaşa, həm də gövdə və budaqlardan əks olunaraq gəlir. Qəbuledici hansının doğru olduğunu ayırd edə bilmir.

Nəyi sınadıq

Əvvəlcə sadəcə gözləməyi. Qəbuledicini nöqtədə saxlayıb daha uzun müşahidə apardıq. Bəzi nöqtələrdə kömək etdi, bəzilərində yox — nəticə örtüyün sıxlığından asılı idi.

Sonra antenanı uzun ştanqla yuxarı qaldırdıq. Örtük nisbətən seyrək olan yerlərdə fərq hiss olundu.

Ən etibarlı yol isə köhnə üsul oldu: meşənin kənarında, açıq sahədə RTK ilə bir neçə istinad nöqtəsi qurduq və meşə daxilini taxeometrlə həmin nöqtələrdən ölçdük.

Yavaş, amma nəticəyə güvənmək olur.

Vaxt hesabı

Açıq sahədə saatda 150–200 nöqtə toplayırıq. Meşə daxilində bu rəqəm 30–40-a düşür.

Səbəb bəllidir: taxeometr hər dəfə qurulmalı, istiqamətlənməli, nöqtəyə görüş xətti təmin edilməlidir. Budaq mane olursa, mövqe dəyişdirilir.

Bu hesabı əvvəlcədən aparmaq lazımdır. Sifarişçiyə «sahə 5 hektardır, bir günə bitirərik» demək, sonra üç gün işləmək heç kimə xeyir vermir.

İndi qiymət təklifi hazırlayarkən peyk şəklinə baxıb sahənin nə qədərinin ağac altında qaldığını qiymətləndiririk. Bu, təxminidir, amma heç baxmamaqdan yaxşıdır.

Dron variantı

Sifarişçi soruşdu: bəs dronla çəksək?

Ortofoto gözəl çıxar. Relyef isə yanlış olar — kamera ağac zirvələrini görür, torpaq səthini yox. Model «meşə hündürlüyündə» bir səth qurar.

Bunun həlli ağac örtüyündən keçə bilən LIDAR-dır. Amma o, ayrı avadanlıq və ayrı büdcə deməkdir — kiçik sahədə özünü doğrultmur.

Həmin layihədə qərar belə oldu: açıq hissə dronla, meşə hissə taxeometrlə. İki məlumat dəsti emalda birləşdirildi.